Op woensdag 11 november is het weer zover: Sint Maarten. Voor veel gezinnen voelt het bijna als een generale repetitie voor Sinterklaas, maar dan met lampionnen in plaats van cadeaus. Toch verandert er het laatste jaar het een en ander aan hoe het feest eruitziet, vooral als het gaat om wie er wel en niet opendoet. Hoog tijd om je kind goed voor te bereiden, zonder dat de avond eindigt in een huilbui bij een dovende lampion.
Waarom steeds meer deuren een lampje hebben staan
Je ziet het steeds vaker: een brandend lichtje of een kaarsje achter het raam, speciaal neergezet voor 11 november. Het is een simpel signaal dat zegt "hier mag je aanbellen", en het helpt kinderen enorm om niet voor niets te blijven staan zingen bij een donker huis. Volgens de NOS verschilt het advies om mee te doen trouwens per regio, dus check van tevoren even bij je gemeente of buurtapp hoe het er bij jou aan toegaat. In sommige straten doet vrijwel iedereen mee, in andere wijken is het juist rustig. Een kort rondje via de buren voorkomt teleurstelling.
Wil je zelf niet open doen maar ook niemand voor het hoofd stoten? Zet dan een lampion of een bakje voorverpakt snoep bij de deur, met eventueel een briefje erbij. Zingen mag altijd, ook als er niemand opendoet.
Zo maak je samen een lampion die het hele rondje overleeft
Het knutselen van de lampion is voor veel kinderen het leukste onderdeel, en op school wordt er vaak al aan gewerkt. Thuis kun je het simpel houden: een leeg melkpak of een cilinder van karton, gaatjes erin geprikt in een ster- of maanvorm, en een lampje erin. Neem sowieso een extra setje batterijen mee, of nog beter, een tweede lampje in je zak. Niets zo verdrietig als een kind van wie het lichtje halverwege de straat uitgaat.
Bijzonder is dat de vorm van de lampion per regio verschilt. In Groningen wordt van oudsher nog weleens een lampion van een uitgeholde voederbiet gemaakt, een traditie die teruggaat tot vóór de komst van papieren lantaarns. Vertel dat verhaal gerust aan je kinderen: het maakt het feest net wat tastbaarder dan "we lopen rond met een lampje".
Heb je de kinderen al warm gemaakt voor buiten actief zijn dit najaar? Dan sluit dit mooi aan op de uitjes die we eerder deelden voor de herfstvakantie, want ook bij Sint Maarten geldt: warme jas, stevige schoenen, en liefst een paraplu binnen handbereik.
Wat je kinderen zingen, en waarom dat best grappig blijft
Het bekendste liedje begint met "Sint Maarten, Sint Maarten, de koeien hebben staarten", gevolgd door regels die per dorp weer net iets anders zijn. Oefen het gerust een paar keer thuis, want niets is zo ongemakkelijk als een groepje kinderen dat halverwege de tekst kwijtraakt voor een vreemde voordeur. Een paar minuten zingen in de woonkamer voorkomt dat.
Leg ook kort het verhaal achter het feest uit: de Romeinse soldaat Martinus die zijn mantel doormidden sneed om de helft te geven aan een bedelaar in de kou. Het is een mooi bruggetje naar een gesprek over delen, al hoeft dat natuurlijk geen schoolse les te worden op een avond die vooral om lol en snoep draait.
Traktaties die niet overal hetzelfde zijn
De meeste huizen geven nog gewoon snoep, maar er is een duidelijke verschuiving naar voorverpakte traktaties, puur omdat ouders dat veiliger en hygiënischer vinden dan los snoepgoed uit een grote schaal. Mandarijntjes, een zakje nootjes of zelfgebakken koekjes in de vorm van een pompoen of kat doen het ook goed, zeker in gezinnen die liever niet alleen snoep uitdelen.
Twijfel je nog hoe je de avond praktisch aanpakt, van looproute tot wat je zelf in huis haalt? Oudersvannu zette een handige checklist op een rij die je in een paar minuten doorleest.
Net als met Halloween, dat we eerder al beschreven, merk je dat de traktatiecultuur langzaam verandert: minder losse snoepjes, meer verpakte en soms zelfs gezondere opties. Dat betekent niet dat het feest minder leuk wordt, eerder dat ouders iets bewuster kiezen wat ze aanbieden.
Niet iedereen doet mee, en dat is prima
Leg van tevoren aan je kind uit dat een donker huis geen onvriendelijkheid is, maar gewoon betekent dat er daar niemand thuis is of niet meedoet. Dat voorkomt teleurstelling en irritatie bij de deur. Sommige straten spreken onderling af om via de buurtapp door te geven wie er open doet, wat vooral in nieuwere wijken steeds gewoner wordt.
Heb je kleine kinderen die nog niet de hele buurt aankunnen? Combineer het dan met iets wat we al vaker benoemden bij het slim invullen van vrije dagen met kinderen: kies een kort, overzichtelijk rondje van een paar straten in plaats van een hele wijk, en bouw er gerust een warme chocolademelk thuis omheen als afsluiter.
Zo wordt woensdag 11 november een feestje zonder gedoe
Het verschil tussen een avond vol gezeur en een avond vol trotse gezichten zit vaak in kleine dingen: een opgeladen lampion, een kort geoefend liedje, en weten in welke straten je welkom bent. Laat je kind de lampion zelf versieren, oefen samen de eerste regel van het liedje, en zet desnoods zelf ook een lichtje bij de deur zodat andere kinderen weten dat ze bij jullie mogen aanbellen. Zo blijft het feest wat het hoort te zijn: gezellig, een beetje chaotisch, en voor de kinderen vooral heel bijzonder.